Beleidsplan Stichting Else 2020

1. Beschrijving stichting en haar doelstelling

Else is een – niet wervend – vermogensfonds, opgericht medio 2011, voortkomend uit het kruiswerk en de gezinsverzorging. Else is ontstaan uit een fusie tussen Stichting Even Anders, Landelijke Stichting Beheer Kruiswerk (LSBK) en Stichting Onderzoek en Ontwikkeling Maatschappelijke gezondheidszorg (STOOM) en later de Centrale Raad voor de Gezinsverzorging. Else is een organisatie zonder winstoogmerk en heeft de ANBI-status.

1.1 Doelstelling

De statutaire doelstelling van Else luidt: “een bijdrage leveren aan goede maatschappelijke (gezondheids)zorg in Nederland, te onderscheiden in lichamelijke, psychische, sociale en spirituele zorg, alsmede het beschermen en uitdragen van het cultureel erfgoed van het oorspronkelijke kruiswerk en de oorspronkelijke gezinsverzorging.”

In 2016 is besloten om de uitvoering van de thema’s spiritualiteit in zorg en de uitvoering van het uitdragen van het cultureel erfgoed elders onder te brengen, zodat de focus bij Else ligt bij innovaties in de maatschappelijke (gezondheids)zorg.

  • De uitvoering van spiritualiteit in zorg is overgedragen aan Stichting Even Anders. Jaarlijks vindt er een overleg plaats met deze stichting over de werkzaamheden.
  • Het Florence Nightingale Instituut is in 2016 een schenking voor drie jaar toegezegd ter hoogte van in totaal € 45.000,–. Door dit instituut kan het statutaire onderdeel “uitdragen van het cultureel erfgoed van het oorspronkelijk kruiswerk en de gezinsverzorging” beter vormgegeven worden dan in de stichting. Jaarlijks dient het FNI een begroting met een activiteitenplan in bij de stichting.

1.2  Middelen tot maatschappelijke impact

Else draagt bij aan de innovaties en ontwikkeling van en in de maatschappelijk (gezondheids)zorg. Else doet dat onder andere door financiële middelen beschikbaar te stellen aan goede initiatieven. Deze financiële middelen zijn afkomstig uit de rendementen uit het belegd vermogen.

De donaties/financieringen gebeuren op twee manieren:

  1. doneren vanuit rendement op belegd vermogen;
  2. investeren met een deel van het vermogen.

Doneren vanuit rendement op belegd vermogen

Als ANBI-stichting wordt door middel van donaties (uit rendementen op belegd vermogen) uitvoering gegeven aan de doelstelling. Door middel van een gematigd defensief risicoprofiel wordt binnen de kaders van het beleggingsstatuut wordt het vermogen van de stichting belegd. Vanuit het rendement op het vermogen worden, onder aftrek van exploitatiekosten van de stichting, de donaties verstrekt aan initiatieven passend binnen de doelstelling. Dit gaat in de vorm van een donatie.

Het verstrekken van donaties gaat anders bij Stichting Else. Anders door een evenwichtiger relatie op te bouwen met innovatieve ideeënbrengers binnen de maatschappelijke (gezondheids- en welzijn)zorg. Deze ideeën moeten passen binnen het  werkterrein van Stichting Else – het bevorderen van de zelfredzaamheid van burgers, met een zorgvraag en hun leefomgeving. Else heeft haar wortels in de De achtergrond van deze maatschappelijke zorg, meer specifiek het werk van de gezinsverzorging en de kruisverenigingen in Nederland is het – oude – domein van verpleging en verzorgingstehuis.

Evenwichtiger betekent ideeën, talenten en geld samenbrengen binnen een gelijkwaardige en wederkerige relatie. Bij ons ook wel samengevat onder de titel ‘Horizontaal doneren’. Niet elk idee is gebaat bij een financiële impuls. Soms kunnen andere zaken nodig zijn om een idee verder te helpen. Plein doneren is het digitale platform dat Stichting Else ingericht heeft om aan deze vorm te werken en toegankelijk te maken voor alle relevante filantropische instellingen. Dit houdt in dat Plein doneren met alle gebruikers van het platform hier een leercurve willen doormaken.  

Investeren met een deel van het vermogen
Voor een beperkt deel van haar vermogen (<10%) participeert Else samen met Fonds Sluyterman van Loo voor ieder 50% in het maatschappelijke investeringsfonds InvestMZ. Door deze deelneming wordt missie gerelateerd geïnvesteerd. Missie gerelateerd investeren is met kapitaal van de deelnemende stichting(en) rechtstreeks investeren in organisaties die een verschil willen maken in de maatschappelijke (gezondheids)zorg. Met als doel een sociale impact te realiseren (SROI) én een  financieel rendement. Het missie gerelateerd investeren is in een aparte vennootschap ondergebracht: InvestMZ. Het missie gerelateerd werken vereist namelijk aparte expertise, kennis en sturing. Dit is terug te lezen op de website

Doneren en investeren hebben beiden tot doel om maatschappelijke rendement te realiseren. Donaties worden gedaan met rendement op belegd vermogen, waardoor alleen gefocust wordt op het maatschappelijk rendement. Bij investeringen wordt zowel maatschappelijk rendement als financieel rendement nagestreefd.

Onderstaande afbeelding geeft het doneren en het maatschappelijk investeren, gekoppeld aan rendementsdoelstellingen weer.

Bp - doelstellingen

 

Investeren in Zelfstandigheid en Technologie (INZET)

Stichting Else is ook een belangrijke participant in de coöperatie INZET. INZET ondersteunt bedrijven die zorginnovaties aanbieden met een rechtstreekse, positieve impact op de levenskwaliteit van mensen met een chronische aandoening, dan wel op preventie daarvan gericht zijn. Met financiering, expertise en een sterk netwerk helpt INZET de onderneming bij het uitbouwen van de innovatie en het maximaliseren van het positief effect op het leven en op de maatschappij.
Zo wil INZET chronische aandoeningen voorkomen en/of mensen die eronder lijden de kans geven om zo zelfstandig mogelijk, met waardigheid, voluit te kunnen leven.

Het is een uniek samenwerkingsverband tussen vermogensfondsen, gezondheidsfondsen en welzijnsfondsen. Het gaat om de Nierstichting, Het Gehandicapte Kind, Reuma Nederland, KWF Kankerbestrijding, de Maag Lever Darm Stichting, Fonds Sluyterman van Loo, Stichting Else en InvestMZ. De ministeries van VWS (Volksgezondheid, Welzijn &amp; Sport) en EZK (Economische Zaken en Klimaat) investeren mee. Daarnaast kan INZET ook rekenen op de kennis en het netwerk van verschillende zorgverleners en zorgverzekeraars.

1.3 Bestuur en organisatie

Bestuur
Het bestuur van de stichting bestaat uit 5 bestuursleden. De bestuursleden ontvangen een niet bovenmatig vacatie- en reiskostenvergoeding voor bijgewoonde vergaderingen (5 maal per jaar). 

Het toezicht op het functioneren van het bureau wordt in de bestuursvergaderingen gecontroleerd op basis van financiële cijfers en inhoudelijke rapportages. 

Organisatie/Bureau
Het uitvoerend bureau heeft 2 parttime medewerkers (beloond conform de cao VVT), een parttime ingehuurde officemanager en staat onder leiding van een ingehuurde – parttime directeur. Er is een vastgesteld directiereglement, waarin zaken zoals vergoeding, taken en verantwoordelijkheden geregeld zijn. Een van de vaste bureaumedewerkers is gedetacheerd bij een andere stichting (Even Anders). Voor de financiële handelingen is een vier ogen protocol vastgesteld. Dit betekent dat de betaling van een factuur in twee fasen verloopt nl. het klaarzetten van de betaling van facturen en de goedkeuring voor de betaling van facturen. Beide handelingen worden door 2 verschillende personen uitgevoerd. Met ieder zijn/haar eigen verantwoordelijkheid. De directeur heeft een volmacht tot het doen van betalingen tot een bepaald bedrag. Daarboven is de toestemming van het bestuur nodig. 

2. 2020

Else is een fonds dat haar filantropisch vermogen op een eigentijdse en efficiënte manier verbindt aan initiatieven, die het verschil maken in de maatschappelijke (gezondheids)zorg. De wortels van Else (kruiswerk en gezinsverzorging) en de daarbij horende waarden blijven mede richtinggevend aan of sturend voor de te maken keuzes.

2.1 Beleidspunten 2020

De beleidspunten voor 2020 zijn:

a. Experimenteren met alternatieve vormen van filantropische ondersteuning
Door te experimenteren met alternatieve vormen van filantropische ondersteuning wil Else vorm geven aan een andere manier van doneren/investeren, effectiever, efficiënter en met meer resultaat. Else wil dit graag in samenwerking met andere gelijkgestemde charitatieve vermogensfondsen doen en heeft zelf de keuze gemaakt om daarin voorop te lopen en te ontwikkelen.

Bij andere vermogensfondsen blijkt ook interesse te bestaan in het anders omgaan met het charitatief geld.

b. Optimaliseren beschikbare middelen
In een tijd waarin rendementen op het eigen vermogen laag zijn – en naar verwachting laag zullen blijven – zal naar de kostenkant gekeken moeten worden om zo optimaal mogelijk donatiebudget beschikbaar te houden voor de doelstelling.

Alle aspecten (huisvesting, personeel, werkwijze beleggingen, werkwijze doneren, etc.) binnen Stichting Else worden gescreend en geoptimaliseerd. Zo is ook het beleggingsstatuut van de stichting geupgrade van defensief naar gematigd defensief. Else is ook in overleg met andere fondsen over mogelijkheden om het vermogen als een geheel te beleggen en zo voordelen te behalen.

c. Samenwerking 
Else is ervan overtuigd dat in samenwerking met andere fondsen doelstellingen beter gerealiseerd kunnen worden. Zo kunnen meer innovatieve projecten in de maatschappelijke (gezondheids)zorg gefaciliteerd worden, kosten gedeeld, draagvlak en resultaat worden vergroot. 

2.2 Activiteiten 2020

Naast de diverse activiteiten, die nodig zijn om bovenstaande speerpunten verder uit te werken, blijft Else ook in de komende jaren financiële ondersteuning bieden aan goede ideeën waarmee het verschil gemaakt kan worden in de maatschappelijke (gezondheids)zorg. Het maatschappelijk rendement staat daarbij voorop. 
Via Stichting Else kunnen geen donatie-aanvragen meer ingediend worden. Goede ideeën kunnen nu geplaatst worden op het platform Plein doneren
Else zoekt hier naar ondernemende mensen met goede ideeën. Daartoe wil Else gezamenlijk met andere fondsen een open marktontmoeting organiseren, thema gebonden, om te bezien of  langs deze weg een aantal zinvolle initiatieven in beeld kunnen komen.

Else blijft ondersteuning bieden aan initiatieven rondom thema’s die passen in de volgende bewegingen:

  1. waardengedreven maatschappelijke (gezondheids)zorg die vanuit integrale wijkgerichte oriëntatie de zelfredzaamheid en het functioneren van de burger bevorderen of ondersteunen; 
  2. de transitie van ‘geldzorg’ naar mensenzorg;
  3. de transitie van gefragmenteerde oriëntatie op ziekte naar integrale oriëntatie op gezondheid (functioneren en veerkracht van de burger).

Bp - cloudtag

Deze ondersteuning gaat in de vorm van talenten inzetten, netwerkontwikkeling en soms een financiële bijdrage. Ook zal Else zich richten op het stimuleren van pre-investeringen. Dit zijn  initiatieven in een veelal vroege ontwikkelingsfase, die het in zich hebben om uit te kunnen groeien tot een volwaardige  en zelfstandige onderneming. Zo wordt het filantropisch arrangement van Else verbreed van doneren naar investeren.

2.3 Beleidspunten 2020

Else werkt sinds 2013 aan meerdere vormen van ondersteuning aan innovatieve ideeën in de maatschappelijke zorg.

Haar filantropisch arrangement bestaat naast donaties ook uit missie gerelateerd investeringen (via deelneming in InvestMZ). Een uitleg over de twee eerste vormen is terug te vinden onder 1.2. Naast het doneren uit rendementen op het eigen vermogen, zal toegewerkt worden naar – het alleen nog maar – ondersteunen van ideeën op het Plein. Onderstaand  een uitleg wat dit inhoudt.

Plein doneren – een nieuwe manier in het omgaan met innovaties
In het verlengde van de eerste bijeenkomst – in 2016 – met een aantal vermogensfondsen over anders omgaan met geld heeft het bestuur besloten het nieuwe doneren vorm te geven. Dit resulteerde in het begrip ‘horizontaal doneren’. Het horizontaal doneren heeft vorm gekregen via het initiatief  ‘Plein doneren’, een digitaal platform, met een sociaal intranet. Stichting Else is het  eerste fonds dat op deze manier werkt.

Inmiddels zijn we een aantal jaren verder en is het digitale platform verzelfstandigd – 21-02-2019 – tot Pleindoneren.nl. Voor de komende periode wordt gestreefd naar meerdere fondsen op dit Plein, die gezamenlijk de kosten dragen en hun donatiebudget hierop inzetten.

Inmiddels heeft het Jo Visser fonds zich aangesloten op het Plein en gaat het jaar 2020 als ervaringsjaar te gebruiken.

De nieuwe werkwijze – op het platform – vereist een veranderingsproces op meerdere niveau’s. Het is een leercurve, waarin de vorm en inhoud van het samen doen en samen leren, ontwikkeld zullen worden. 

Deze leercurve wordt op meerdere niveau’s doorlopen:

  • het bestuur gaat groeien naar een andere wijze om initiatieven een -financiële – stimulering te geven;
  • de moderators (medewerkers Stichting Else en Jo Visser fonds) worden ondersteund en begeleid in het moderaten (verbinden, stimuleren en uitdagen) van initiatieven op het Plein;
  • de ‘aanvragers van projectdonaties’ gaan ondervinden dat het aanwezig zijn op het platform een andere insteek vereist. Namelijk het eigenaarschap van het initiatief blijft bij hen en men dient zelf actief verbindingen aan te gaan met andere Pleiners, medestanders en geïnteresseerden om een initiatief verder te brengen.

Medio 2019 zijn twee studenten toegevoegd aan het moderatingteam. Vanuit hun eigen expertise (opleidingsafhankelijk) brengen zij nieuwe kennis op het Plein. Zo zal in 2020 (afstudeer)onderzoek gedaan worden naar de meerwaarde van een circulaire munt (united economy) op het Plein. 

Naast de online ontmoeting tussen Pleiners, organiseert het platform/de moderators, twee keer per jaar een offline bijeenkomst. Hier krijgen nieuwe initiatiefbrengers de kans een pitch te geven, lopende initiatieven geven een update en er is een dagthema. Deze offline bijeenkomsten worden door de Pleiners enorm gewaardeerd. 

Door het inzetten van social media worden geïnteresseerden naar het Plein gelokt. Hierbij wordt gebruik gemaakt van LinkedIn, Facebook, Twitter en Instagram.

Financiële consequenties 2020
Uit de rendementen op het eigen vermogen – minus de kosten – doneert Else aan projecten, die passen binnen haar doelstelling. Mochten er projecten zijn, die Else zo relevant vindt in het kader van haar doelstelling, kan zelfs het eigen vermogen aangesproken worden om deze te financieren. Het beschikbaar budget voor 2020 bedraagt € 161.793,-.

Naar boven